Eskişehir deprem bölgesi mi?
Öncelikle önemli bir ayrıntı var: AFAD’ın 2019’da yürürlüğe giren Türkiye Deprem Tehlike Haritası’nda artık iller “1., 2., 3. derece deprem bölgesi” şeklinde sınıflandırılmıyor. Bunun yerine konuma göre beklenen yer ivmesi değerleri esas alınıyor. Bu nedenle “Eskişehir kaçıncı derece deprem bölgesi?” şeklindeki eski sınıflandırmalar güncel sistemi yansıtmıyor.
Eskişehir AFAD, kentin Kuzey Anadolu Fayı ile Ege Bölgesi’ndeki diri faylar arasında geçiş bölgesinde bulunduğunu ve il sınırları içerisinde deprem oluşturma potansiyeline sahip diri fay zonları olduğunu belirtiyor. MTA’nın 2026 Türkiye Diri Fay Haritası da aktif fayların güncel konumlarını gösteriyor.
Eskişehir’de hangi bölgeler riskli?
Burada ilçeleri tek başına “riskli” veya “risksiz” diye sıralamak doğru değil. Deprem riski; faylara yakınlığın yanı sıra zeminin özellikleri, sıvılaşma potansiyeli ve binanın dayanıklılığına göre değişiyor. AFAD da Deprem Tehlike Haritası’nın tek başına bir “risk haritası” olmadığını özellikle vurguluyor.
Eskişehir İl Afet Risk Azaltma Planı’nda özellikle kent merkezindeki bazı alanlara dikkat çekiliyor. Tepebaşı’nda Aşağı Söğütönü, Şirintepe, Uluönder, Çamlıca, Ertuğrulgazi, Hoşnudiye, Eskibağlar, Güllük, Yenibağlar, Ömerağa, Mamure, Işıklar, Şeker, Fevziçakmak, Zafer, Kumlubel ve Fatih mahallelerinde bazı alanlar sıvılaşma tehlikesi açısından önlemli alan olarak tanımlanıyor.
Odunpazarı’nda ise Sümer ve 75. Yıl mahallelerinin bazı kesimleri sıvılaşma tehlikesi açısından önlemli alanlar arasında gösteriliyor. Ayrıca 75. Yıl, 71 Evler, Karacahöyük, Gündoğdu, Gökmeydan, Kurtuluş, Sümer, Vişnelik ve Orhangazi’nin bazı bölümlerinde yüksek eğim ve kütle hareketleri açısından önlem gerektiren alanlar bulunuyor.
Eskişehir geçmişte büyük deprem yaşadı
Eskişehir için deprem tehlikesinin göz ardı edilmemesi gerektiğini geçmiş depremler de gösteriyor. AFAD’ın aktardığı bilgilere göre 1956 Eskişehir depremi 6,4 büyüklüğünde meydana geldi; 2 kişi yaşamını yitirdi ve 1.219 yapı hasar gördü. 1999 Marmara Depremi’nde de Eskişehir’de 33 kişi hayatını kaybetti ve 107 yapı hasar gördü.
Mahalle adı tek başına yeterli değil
Bir mahallenin listede bulunması, o mahalledeki her binanın riskli olduğu anlamına gelmiyor. Aynı mahallede dahi zemin koşulları ve yapı kalitesi değişebiliyor. Bir binanın gerçek deprem güvenliği ancak mühendislik incelemesiyle belirlenebilir.
Vatandaşlar adres bazındaki deprem tehlikesini AFAD Türkiye Deprem Tehlike Haritası üzerinden inceleyebilir.
