Eskişehir Lokantacılar ve Kasaplar Esnaf Odası Başkanı Murat Arnik, 33353 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 11648 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı’nı değerlendirdi. Arnik, düzenlemeyle birlikte vadesi geçmiş vergi, SGK veya Bağ-Kur prim borcu bulunan esnafın da krediye ulaşabilmesinin önünün açıldığını söyledi.
1,5 milyon TL’ye kadar işletme kredisi
Arnik, güncel sistemde işletme kredilerinin kooperatifin risk grubu ve banka değerlendirmesine göre 1 milyon 500 bin TL’ye kadar ve azami 48 ay vadeyle kullandırılabildiğini belirtti. İşyeri, makine ve teçhizat yatırımlarında ise üst limitin 3 milyon 500 bin TL’ye kadar çıkabildiğini ifade etti.
Ancak bu tutarların otomatik olarak verilmeyeceğini vurgulayan Arnik, kredi başvurularında kooperatif ve banka değerlendirmelerinin devam ettiğini söyledi.
Borçlu esnafa iki farklı yol
Arnik’in verdiği bilgiye göre, borçlu esnaf için iki farklı kredi imkânı bulunuyor. İlk seçenekte kredinin azami yüzde 25’ine karşılık gelen bölüm doğrudan vergi dairesi veya SGK hesabına aktarılabilecek. Bu ödemenin bir yıl içinde toplam 300 bin TL’yi aşamayacağı belirtildi.
Borç kapatma seçeneğini kullanmayan esnafın ise güncel oranlarla yıllık yüzde 24 finansman maliyeti üzerinden kredi kullanabileceği ifade edildi.
“Dört puanlık fark adil değil”
Vergi ve SGK borcu bulunmayan veya yapılandırmasını düzenli sürdüren esnafın yüzde 20, yapılandırılmamış borcu bulunan esnafın ise yüzde 24 finansman maliyetiyle kredi kullanacağını belirten Arnik, aradaki farkı eleştirdi.
Arnik, “Ödeme güçlüğü yaşayan borçlu esnafın omzuna dört puan daha yük bindirilmesi adil değildir. Bu fark geçici kalmalı ve kaldırılmalıdır” dedi.
“Esnaf krediyi kepengini açık tutmak için istiyor”
Lokanta ve kasap esnafının kira, elektrik, doğalgaz, stopaj, KDV, personel giderleri ve sosyal güvenlik primleri nedeniyle ciddi maliyet baskısı altında olduğunu söyleyen Arnik, krediye erişimin hayati önem taşıdığını vurguladı.
“Esnafımız krediyi tenceresini kaynatmak, kirasını ve faturalarını ödemek, çalışanının maaşını verebilmek için istiyor” diyen Arnik, finansmana ulaşamayan işletmelerin kapanma riskiyle karşı karşıya kaldığını savundu.
Plasman ve kefil çağrısı
Arnik, Eskişehir’de esnaf kefalet kooperatiflerine ayrılan plasmanın artırılmasını da istedi. Kredi başvurularının iki-üç ay bekletilmemesi gerektiğini belirten Arnik, müracaatların en geç 15-20 gün içinde sonuçlandırılması çağrısında bulundu.
Bazı başvurularda istenen iki kefil ve ipotek şartlarının esnafın krediye ulaşmasını zorlaştırdığını ifade eden Arnik, “Bir taraftan kredi yolu açılırken diğer taraftan karşılanması güç teminatlarla bu yol yeniden kapatılmamalıdır” dedi.
“Bu bir borç affı değil”
Düzenlemenin borçları silmediğini ve her başvurunun kabul edileceği anlamına gelmediğini hatırlatan Arnik, buna rağmen finansmana erişemeyen esnaf açısından önemli bir adım atıldığını söyledi. Arnik, ESLOK olarak uygulamanın Eskişehir’deki sürecini yakından takip edeceklerini belirterek, “Lokantanın ocağının, kasabın tezgâhının açık kalması; üretimin, istihdamın ve Eskişehir ekonomisinin korunması demektir” ifadelerini kullandı.
