1. Çibörek
Eskişehir denince akla ilk gelen, şehrin tescilli gurur kaynağı şüphesiz çibörektir. Kırım Tatar mutfağından miras kalan bu lezzet; incecik açılan hamurun arasına çiğ kıyma (soğan ve baharat harcıyla) konulup kızgın yağda kızartılmasıyla yapılır.
Lezzet Sırrı: Adı "çi" börek olsa da içindeki et kızartma sırasında pişer. Çıtır hamuru ve sıcaktan akan suyuyla tam bir lezzet patlamasıdır.
En İyi Nerede Yenir?: Kırım Tatar Kültür ve Dayanışma Derneği çibörek evleri veya Odunpazarı bölgesindeki geleneksel işletmeler.
2. Balaban Köfte
Eskişehir’in kendine has başka hiçbir yerde bulamayacağınız en özgün köftesidir. Tırnak pidelik ekmeklerin küp şeklinde doğranıp et suyuyla ıslatılması, üzerine ızgara köftelerin dizilmesi ve en nihayetinde bol tereyağı ile domates sosuyla buluşturulmasıyla servis edilir. Yanında yoğurtla adeta bir ziyafete dönüşür.
Lezzet Sırrı: Altındaki et suyuyla ıslatılmış tırnak pideler ve üzerine dökülen kızgın tereyağının yarattığı uyumdur.
En İyi Nerede Yenir?: Odunpazarı bölgesindeki geleneksel işletmeler.
3. Met Helvası
Yemek üstüne tatlı arayanlar için Eskişehir’in simgesi haline gelmiş yöresel bir lezzettir. Pişmaniyeyi andıran ancak daha yoğun ve lifli bir dokuya sahip olan Met helvası; un, şeker, yağ ve limon tuzunun ustalıkla harmanlanmasıyla üretilir. Adını, bölgede oynanan "met" adlı geleneksel bir sopalı oyundan alır.
Lezzet Sırrı: Elle çekilerek verilen lifli ve ağızda dağılan özel dokusudur.
En İyi Nerede Yenir?: Tarihi Odunpazarı evlerindeki yerel helvacılar ve şehrin köklü şekerleme dükkanları.
4. Haşhaşlı Gözleme ve Bükme
Eskişehir ve çevresinde haşhaş mutfağın vazgeçilmezidir. Özellikle kahvaltılarda veya çay saatlerinde tüketilen haşhaşlı bükme; açılan yufkaların arasına bolca ezilmiş haşhaş ve sıvı yağ karışımı sürülerek kat kat katlanmasıyla yapılır. Dışı kıtır, içi yumuşak ve yoğun haşhaş aromalıdır.
Lezzet Sırrı: İç harcında kullanılan kaliteli yöresel haşhaş ezmesidir.
En İyi Nerede Yenir?: Odunpazarı'ndaki yöresel kadın kooperatiflerinin tezgahları ve yerel fırınlar.
5. Göbete (Kırım Tatar Böreği)
Çibörek kadar bilinen ancak fırında pişen bir diğer Kırım Tatar lezzetidir. Mayalı veya mayasız hamurun arasına kıymalı veya patatesli harç konularak tepside fırınlanan Göbete, özellikle kış aylarının vazgeçilmez doyurucu ana yemeklerindendir.
Lezzet Sırrı: Fırında nar gibi kızarmış hamurunun altında saklı olan yumuşacık ve sulu kıymalı harcıdır.
En İyi Nerede Yenir?: Tatar mutfağı ağırlıklı hizmet veren geleneksel ev yemekleri restoranları.
