Kuruluşunun 77. yılında NATO,
İran savaşı sürecinde üyeler arasında yaşanan ayrışmalarla
gündemin odağında bulunuyor.
Türkiye’de kurulması planlanan
NATO çok uluslu kuvvet komutanlığı,
Türkiye’nin yönünü belirliyor.
…
İspanya’nın sosyalist Başbakanı Sanchez
savaşa doğrudan karşı çıkarken,
AB’nin lokomotif güçlerinden Fransa,
stratejik özerklik arayışını politik açıdan yüksek sesle dillendiriyor.
…
Lübnan’da yaşanan gelişmelerden rahatsızlığını gizlemeyen
Cumhurbaşkanı Macron, özeleştiri yaptığı konuşmasında
“Üçüncü Yol” arayışını merkeze alıyor.
Dünyanın sadece ABD ve Çin arasındaki
sert kutuplaşmaya mahkûm olmadığını savunuyor.
…
NATO’nun beyin ölümünün gerçekleştiği açıklaması ile
AB’nin yeni savunma konseptini savunan Macron,
“Üçüncü Yol” söylemi ile yeni siyasi konsept arayışını hızlandırıyor;
ancak deniz yetki alanlarında liderliğini koruyan Fransa ve AB’nin
ABD’yi dengelemesi,
Çin’i durdurması gerçekçi görülmüyor.
Çin, Küresel Güney kartını elinde tutuyor.
…
Brexit ile AB’den kopuş yaşayan İngiltere,
Başbakan Starmer ile birlikte AB’ye dönüş politikası izliyor.
Macron ve Şansölye Merz ile birlikte
Başkan Trump’ın salvolarını geçiştirmeye yöneliyor.
Kral Charles, ABD yolcusu.
…
İran savaşının Hürmüz Krizi ile
küresel kaosa dönüşmesini engellemek isteyen İngiltere
diplomatik girişime yöneliyor.
ABD temsilcisinin davet edilmediği çevrim içi toplantıya
Türkiye ile birlikte 40 ülke katılarak
Hürmüz’ün deniz ticaretine yeniden açılmasını istiyor.
…
Batı kulübünde sömürgecilik sürecinde yaşanan ayrışmalar
konjonktürel olarak değişiyor; anımsayalım:
• Amerikan Bağımsızlık Savaşı’nın
askerî ve finansal desteğini Fransa sağlıyor.
İki devrimin kahramanı olarak görülen
De Lafayette, devrim düşüncesini Fransa’ya taşıyor.
• 1814’te ABD Kongre Binası’nı İspanya ve İngiltere yakıyor.
• Waterloo’da Fransız ordusuna karşı
direnişin merkezinde yer alan İngiltere,
Napolyon’un yenilgisini hazırlıyor.
• Nazi işgalinden Paris’in kurtarılmasında
ABD 4. Piyade Tümeni kritik rol oynuyor.
…
Yeni konjonktürde İran savaşında müttefikler arasında
uyum sorunu gözleniyor.
“Yeniden paylaşım” konusunda
Irak Savaşı’nda olduğu gibi
uzlaşmayı sağlamaları bekleniyor.
…
13 bin noktası vurulan İran’da
kara savaşı yaşanmıyor,
ABD ve İsrail, İran’ın kazanımlarını ve altyapı tesislerini vuruyor.
Nükleer tesisler vuruluyor, yeni hedef elektrik santralleri.
Sivil yaşam tehdit altında.
…
ABD’nin İran’ı işgale yönelmesi düşük olasılık;
yeni bir Vietnam sendromu yaşamak istemeyecektir.
İran, cephesiz yeni nesil savaşta
asimetrik direnç göstermeye yönelirken,
Batı kulübünde onay görmese de
İsrail ve ABD, nükleer kartı masada tutarak sonuç almaya çalışıyor.
Savaşın kritik saatleri yaşanıyor,
umarız barış sağlanır.